In het kort
- E161b is luteïne, een kleurstof.
- Herkomst: gele kleurstof die met een oplosmiddel uit afrikaantjes (Tagetes erecta), gras of luzerne wordt gehaald.
- Toegestaan in de Europese Unie, in bepaalde producten en hoeveelheden (Verordening (EG) nr. 1333/2008).
- Veilige dosis (ADI): 1 mg per kg lichaamsgewicht per dag. Voor iemand van 70 kilo is dat 70 mg per dag, voor een kind van 20 kilo 20 mg (berekend).
- Op het etiket zie je het als “kleurstof: luteïne” of “kleurstof (E161b)”.
- Chemisch is het (een vorm van) luteïne. Een e-nummer is dus niet altijd iets vreemds.
Wat is E161b?
Luteïne (E161b) is een levensmiddelenadditief: een stof die een fabrikant toevoegt voor een technisch doel, niet om de voedingswaarde. Het wordt gebruikt als kleurstof.
Wat betekent dat? Een kleurstof geeft eten kleur, of geeft kleur terug die bij het bewerken verloren is gegaan.
Waar komt het vandaan? Gele kleurstof die met een oplosmiddel uit afrikaantjes (Tagetes erecta), gras of luzerne wordt gehaald.
Ook bekend als "gemengde carotenoïden" en "xanthofylen". Die namen zie je vooral online of op buitenlandse verpakkingen.
Hoe herken je E161b op het etiket?
Op het etiket staat eerst de functie, dan de naam of het e-nummer. De fabrikant mag kiezen: "kleurstof: luteïne" is precies hetzelfde als "kleurstof (E161b)". Heeft het meer functies, dan staat de belangrijkste erbij. Een andere naam dan de officiële mag niet.
Is E161b veilig?
Veilige dosis. De ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) is de hoeveelheid die je elke dag, je hele leven lang, kunt binnenkrijgen zonder merkbaar risico. Voor E161b: 1 mg per kg lichaamsgewicht per dag (geldt voor luteïne uit Tagetes erecta met minimaal 80% carotenoïden, of als esters met minimaal 60%) (EFSA, 2010). Voor iemand van 70 kilo is dat 70 mg per dag, voor een kind van 20 kilo 20 mg (berekend).
Mogelijke bijwerkingen. Bij de toegestane hoeveelheden geen bekende bijwerkingen; luteïne is een normaal bestanddeel van de voeding. Voor minder zuivere luteïnepreparaten of andere bronnen vond EFSA de gegevens te beperkt.
Alles op de Europese lijst is door EFSA beoordeeld en mag alleen in bepaalde producten, tot een bepaalde hoeveelheid. Additieven van vóór 2009 worden opnieuw beoordeeld.
Stand bij EFSA: herbeoordeling afgerond in 2010.
Veelgestelde vragen
Is luteïne hetzelfde als E161b?
Ja. Op het etiket mag de fabrikant kiezen tussen de naam uit de Europese verordening en het e-nummer. Het blijft hetzelfde additief.
Wat betekent de E in E161b?
De E staat voor Europa: het nummer hoort bij een additief dat in de Europese Unie is beoordeeld en toegestaan.
Is E161b vegan?
Ja, de herkomst is niet dierlijk.