In het kort
- E999 is quillaja-extract, een emulgator en schuimmiddel.
- Herkomst: waterextract van de bast van de Chileense zeepboom (Quillaja saponaria), rijk aan saponinen.
- Toegestaan in de Europese Unie, in bepaalde producten en hoeveelheden (Verordening (EG) nr. 1333/2008).
- Veilige dosis (ADI): 3 mg saponinen per kg lichaamsgewicht per dag. Voor iemand van 70 kilo is dat 210 mg saponinen per dag, voor een kind van 20 kilo 60 mg (berekend).
- Op het etiket zie je het als “emulgator: quillaja-extract” of “emulgator (E999)”.
Wat is E999?
Quillaja-extract (E999) is een levensmiddelenadditief: een stof die een fabrikant toevoegt voor een technisch doel, niet om de voedingswaarde. Het wordt gebruikt als emulgator en schuimmiddel. Dat staat in de internationale databank van JECFA, het additievencomité van de WHO en de FAO; de Europese lijst zelf noemt per stof geen functie.
Wat betekent dat? Een emulgator zorgt dat vet en water gemengd blijven, zoals in mayonaise of margarine en een schuimmiddel zorgt dat lucht of gas mooi verdeeld blijft, zoals in een mousse.
Waar komt het vandaan? Waterextract van de bast van de Chileense zeepboom (Quillaja saponaria), rijk aan saponinen.
Ook bekend als "zeepbastextract", "quillajabastextract", "panamabastextract", "quillaj-extract" en "murillobastextract". Die namen zie je vooral online of op buitenlandse verpakkingen.
Hoe herken je E999 op het etiket?
Op het etiket staat eerst de functie, dan de naam of het e-nummer. De fabrikant mag kiezen: "emulgator: quillaja-extract" is precies hetzelfde als "emulgator (E999)". Heeft het meer functies, dan staat de belangrijkste erbij. Een andere naam dan de officiële mag niet.
Is E999 veilig?
Veilige dosis. De ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) is de hoeveelheid die je elke dag, je hele leven lang, kunt binnenkrijgen zonder merkbaar risico. Voor E999: 3 mg saponinen per kg lichaamsgewicht per dag (EFSA 2019, bevestigd in 2024). Voor iemand van 70 kilo is dat 210 mg saponinen per dag, voor een kind van 20 kilo 60 mg (berekend).
Mogelijke bijwerkingen. Bij de toegestane hoeveelheden geen bekende bijwerkingen. EFSA (2024) wees uitbreiding naar voedingssupplementen af omdat de ADI dan overschreden kan worden.
Alles op de Europese lijst is door EFSA beoordeeld en mag alleen in bepaalde producten, tot een bepaalde hoeveelheid. Additieven van vóór 2009 worden opnieuw beoordeeld.
Veelgestelde vragen
Is quillaja-extract hetzelfde als E999?
Ja. Op het etiket mag de fabrikant kiezen tussen de naam uit de Europese verordening en het e-nummer. Het blijft hetzelfde additief.
Wat betekent de E in E999?
De E staat voor Europa: het nummer hoort bij een additief dat in de Europese Unie is beoordeeld en toegestaan.
Is E999 vegan?
Ja, de herkomst is niet dierlijk.